Share

Δευτέρα 7 Σεπτεμβρίου 2026

Άγγελος Σικελιανός: «Το Μήνυμά της» (1943)

(Λευκάδα, Ιούνιος 1925. Ο ποιητής απαγγέλλει την “Ωδή στον Βαλαωρίτη”)

Τάσος Βουρνάς: Ιστορία της σύγχρονης Ελλάδας:  «Ο εμφύλιος πόλεμος σχεδιασμένος από τους Άγγλους και μεθοδευμένος από τους Γερμανούς, είχε αρχίσει στα ελεύθερα ελληνικά βουνά. Και ενώ ο ΕΛΑΣ δοκιμαζόταν σκληρά από τη γερμανική εκκαθαριστική επιχείρηση, στην Αθήνα ο αντίχτυπος των αιματηρών γεγονότων στο βουνό ήταν άμεσος και σημαντικός. Ο ποιητής Σικελιανός επηρεασμένος από δημοσιεύματα του ελεγχόμενου τύπου, που μιλούσαν για ελληνικό εμφύλιο πόλεμο έγραψε ένα ποίημα στο οποίο η προσωποποιημένη και τραυμαισμένη Ελλάδα καλούσε τα παιδιά της να σταματήσουν τον αλληλοσπαργμό. Το ποίημα δημοσιεύτηκε στον κατεχόμενο τύπο... » σ.368.

Το ποίημα «Το Μήνυμά της» του Άγγελου Σικελιανού γράφτηκε τον Δεκέμβριο του 1943 και δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στις 18 Δεκεμβρίου 1943 στο περιοδικό «Καλλιτεχνικά Νέα». Την επόμενη ημέρα (19 Δεκεμβρίου 1943), το ποίημα αναδημοσιεύτηκε και στην εφημερίδα «Ελεύθερον Βήμα». [1, 2]
Ιστορικό Πλαίσιο & Σημασία
  • Το θέμα του: Ο Σικελιανός έγραψε το ποίημα συγκλονισμένος από τις πρώτες κατοχικές ενδοαντιστασιακές συγκρούσεις. Στο έργο παρουσιάζει την Ελλάδα σαν μια μάνα που θρηνεί για τα παιδιά της που σκοτώνονται μεταξύ τους, απευθύνοντας μια δραματική έκκληση για εθνική συμφιλίωση. [1, 2]
  • Οι αντιδράσεις: Η δημοσίευσή του προκάλεσε έντονες πολιτικές αντιδράσεις. Η δωσίλογη κατοχική κυβέρνηση προσπάθησε να διαστρεβλώσει το νόημά του για να κατηγορήσει το ΕΑΜ, ενώ από την πλευρά της Αριστεράς υπήρξαν επίσης αντιδράσεις και απαντήσεις (όπως από τον ποιητή Γιώργο Κοτζιούλα). [1, 2]
  • Η ένταξή του: Αργότερα, το ποίημα εντάχθηκε στην ενότητα «Επίνικοι Β΄» του έργου του ποιητή. [1]